Glen Anderson, 2010 yılından bu yana özel şirket hisselerinin alım satımına aracılık ediyor; o dönemlerde geç aşama özel piyasalara odaklanan kurumsal yatırımcıların sayısı iki elin parmaklarını geçmiyordu. Bugün ise bu sayının binlerle ifade edildiğini söylüyor.

Foto

Yaklaşık 1.000 hisse senedinde işlem yapılmasına aracılık eden ve özel menkul kıymet piyasalarına odaklanan yatırım bankası Rainmaker Securities’in başkanı olarak Anderson, ikincil piyasa tarihinin en gergin dönemlerinden birine ön sıradan tanıklık ediyor. Ona göre şu anda hikâyenin üç ana karakteri var: Anthropic, OpenAI ve SpaceX.

Ancak hikâye, manşetlerin gösterdiğinden daha karmaşık.

Anderson’ın Anthropic hakkındaki değerlendirmesi, Bloomberg’in bu hafta başında yaptığı haberlerle örtüşüyor: Şirket hisselerine olan talep neredeyse doyumsuz hale gelmiş durumda. Bloomberg, Next Round Capital’ın kurucusu ve CEO’su Ken Smythe’ın, yatırımcıların Anthropic’e yatırım yapmak üzere 2 milyar dolarlık hazır nakitleri olduğunu belirttiğini aktardı. Buna karşılık, yatırımcıların satışa çıkardığı yaklaşık 600 milyon dolarlık OpenAI hissesi alıcı bulmakta zorlanıyor.
Anderson, Rainmaker’da da benzer bir tablo gördüğünü söylüyor: “Pazar yerimizde bulunması en zor hisse Anthropic,” diyor. “Neredeyse hiç satıcı yok.”

Anderson’a göre bu talebi artıran unsurlardan biri de Anthropic’in Savunma Bakanlığı ile yaşadığı ve geniş yankı uyandıran gerilim oldu. Başlangıçta olumsuz gibi görünen bu durum, şirket için avantaja dönüştü.
“Uygulama daha popüler hale geldi, insanlar şirketi büyük devlete karşı duran bir kahraman gibi gördü,” diyor. “Bu durum hikâyeyi güçlendirdi ve OpenAI’den daha da ayrışmasını sağladı.”

Bu ayrım, yıllardır “herkese yatırım yap” yaklaşımının hâkim olduğu bir piyasada yatırımcılar için giderek daha önemli hale geliyor. Anderson, birçok kurumsal yatırımcının hâlâ hem Anthropic hem de OpenAI’ye yatırım yapmak istediğini belirtiyor. “Hangi modelin kazanacağı henüz belli değil,” diyor; ancak ikincil piyasadaki momentumun değiştiğini de kabul ediyor.
Bu, OpenAI’nin tamamen gözden düştüğü anlamına gelmiyor. Anderson, durumu iki seçenekli bir denklem olarak görmenin doğru olmadığını vurguluyor.
“Bunu ya o ya bu şeklinde değerlendirmem,” diyor. Ancak heyecanın azaldığını da kabul ediyor: “Şu anda Anthropic kadar canlı bir piyasa yok.”

Değerleme açısından Anderson, OpenAI hisselerinin ikincil piyasada yaklaşık 765 milyar dolar değerleme üzerinden işlem gördüğünü doğruluyor. Bu rakam, şirketin son yatırım turundaki 852 milyar dolarlık değerlemesinin altında.

OpenAI, ikincil işlemler üzerinde daha fazla kontrol sağlamaya da çalışıyor. Şirket sözcüsü, SPV’ler dahil olmak üzere OpenAI hisselerine erişim sunduğunu iddia eden firmalara karşı yatırımcıları dikkatli olmaları konusunda uyardı. Şirket, bunun yerine bankalar aracılığıyla, ücret alınmayan resmi kanallar oluşturduğunu belirtiyor.

Bu arada Morgan Stanley ve Goldman Sachs gibi bankalar, yüksek varlıklı müşterilerine OpenAI hisselerini taşıma ücreti almadan sunmaya başladı. Ancak Goldman, Anthropic yatırımları için genellikle %15 ila %20 arasında değişen standart carry ücretini uygulamaya devam ediyor.

Tüm bunların dışında SpaceX, değişen piyasa algısı içinde ayrı bir yerde duruyor. Anderson’a göre şirket, 2022 ile 2024 yılları arasında birçok özel şirketin değerinin %60 ila %70 düştüğü sert düzeltmeden neredeyse hiç etkilenmedi.
“Şirket neredeyse sürekli yukarı yönlü hareket etti,” diyor.

Anderson, SpaceX yönetimini disiplinli fiyatlama stratejisi nedeniyle övüyor. Şirket, her yatırım turunda maksimum değerlemeyi zorlamak yerine daha temkinli davrandı.
“Birçok şirket her turda değerlemeyi en üst seviyeye çıkarmaya çalışır,” diyor. “Ama bu hata payını ortadan kaldırır.”

SpaceX ise “açgözlü davranmayarak” erken yatırımcılarına büyük kazançlar sağladı. “2015’te yatırım yapan birinin bugün ne kadar kazanç elde ettiğini düşünün,” diyor.

O dönemde SpaceX’in değeri yaklaşık 12 milyar dolardı ve Google ile Fidelity şirkete toplam 1 milyar dolar yatırım yapmıştı. Bugün ise şirket, planlanan halka arz öncesinde 1 trilyon doların üzerinde bir değere ulaşmış durumda ve erken yatırımcılar 100 katın üzerinde getiri elde etti.

Bu halka arz artık çok yakın görünüyor. SpaceX’in gizli olarak halka arz başvurusu yaptığı ve Haziran ayında 50 ila 75 milyar dolar arasında fon toplamayı hedeflediği bildiriliyor. Bu, tarihin en büyük halka arzlarından biri olabilir; yalnızca 2019’daki Saudi Aramco halka arzı benzer büyüklüğe ulaşmıştı.

Beklendiği gibi bu gelişme, ikincil piyasayı da etkilemeye başladı.
“SpaceX hisselerine yönelik ciddi bir alım talebi var,” diyor Anderson. Ancak arz daralıyor çünkü mevcut yatırımcılar yaklaşan likidite olayını beklemeyi tercih ediyor.

Bu durum OpenAI ve Anthropic için daha zorlu bir tablo yaratıyor. Her iki şirketin de halka arz planları olduğu biliniyor. Ancak Anderson’a göre SpaceX’in önce hareket etmesi büyük bir avantaj sağlayabilir.
“SpaceX piyasadaki likiditenin büyük kısmını çekecek,” diyor. “Halka arzlara ayrılan sermaye sınırlı.”

Bu tür durumlarda zamanlama kritik önem taşır. İlk halka arz olan şirketler genellikle yatırımcı ilgisinin büyük kısmını toplar; sonradan gelenler ise daha fazla sorgulanır ve daha az sermaye ile karşılaşabilir.